Sau nhiều năm sử dụng, công trình bắt đầu xuất hiện những dấu hiệu xuống cấp như tường loang ố, trần nhà thấm nước, lớp sơn bong tróc hoặc sàn mái bị đọng nước. Đây cũng là lúc nhiều gia chủ cân nhắc cải tạo lại hệ thống chống thấm để bảo vệ ngôi nhà. Tuy nhiên, một câu hỏi thường khiến nhiều người băn khoăn là: Nên giữ lại lớp chống thấm cũ và phủ thêm lớp mới, hay cần bóc bỏ hoàn toàn để thi công lại từ đầu? Đối với chống thấm nhà cũ, lựa chọn phương án cải tạo cần bắt đầu từ việc đánh giá hiện trạng lớp chống thấm, xác định nguyên nhân gây thấm và kiểm tra khả năng tương thích của hệ vật liệu mới. Vậy khi nào có thể giữ lại lớp chống thấm cũ? Khi nào cần bóc bỏ và thi công lại? Cùng LEMAN tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

MỤC LỤC

1. Vì sao cần kiểm tra chống thấm nhà cũ trước khi cải tạo?

1.1. Tình trạng bám dính của lớp chống thấm hiện hữu

1.2. Nguyên nhân gây thấm đã được xử lý triệt để hay chưa?

1.3. Bề mặt nền bên dưới còn đảm bảo không?

2. Chống thấm nhà cũ: Khi nào nên giữ lớp cũ, khi nào cần bóc bỏ?

2.1. Trường hợp có thể giữ lại lớp chống thấm cũ và phủ lớp mới

2.2. Trường hợp nên bóc bỏ lớp chống thấm cũ trước khi thi công lại

3. Quy trình cải tạo cho chống thấm nhà cũ

3.1. Khảo sát và đánh giá hiện trạng

3.2. Xác định phương án xử lý lớp chống thấm cũ

3.3. Xử lý nguồn thấm và chuẩn bị bề mặt

3.4. Lựa chọn và thi công hệ chống thấm mới

3.5. Kiểm tra sau thi công

4. Những sai lầm cần tránh khi chống thấm nhà cũ

4.1. Phủ lớp chống thấm mới lên lớp cũ đang bong tróc

4.2. Chọn vật liệu mà không kiểm tra tính tương thích

4.3. Chỉ xử lý bề mặt mà bỏ qua nguồn gây thấm

4.4. Chọn phương án chỉ dựa trên chi phí ban đầu

5. Chọn giải pháp chống thấm LEMAN cho công trình cải tạo như thế nào?

1. Vì sao cần kiểm tra chống thấm nhà cũ trước khi cải tạo?

Sau một thời gian dài chịu tác động của thời tiết, độ ẩm, nhiệt độ và quá trình sử dụng, hệ thống chống thấm của công trình có thể bị suy giảm khả năng bảo vệ.

Tuy nhiên, mức độ xuống cấp không giống nhau ở mọi công trình. Có nơi lớp phủ đã phồng rộp, bong tróc trên diện rộng hoặc nước đã xâm nhập xuống lớp nền bên dưới. Có nơi lớp chống thấm vẫn bám dính tốt nhưng xuất hiện một vài vị trí hư hỏng cục bộ.

Vì vậy, trước khi quyết định phương án chống thấm cải tạo, gia chủ cần kiểm tra các yếu tố sau:

1.1. Tình trạng bám dính của lớp chống thấm hiện hữu

Đây là một trong những yếu tố quan trọng khi cân nhắc có nên phủ thêm lớp chống thấm mới hay không.

Nếu lớp chống thấm cũ vẫn bám chắc, không bị bong tróc và bề mặt đáp ứng yêu cầu của hệ vật liệu mới, việc giữ lại lớp cũ có thể được xem xét sau khi kiểm tra khả năng tương thích.

Ngược lại, nếu lớp chống thấm xuất hiện tình trạng phồng rộp, bong tách, nứt vỡ hoặc mất liên kết với bề mặt nền, cần xác định phạm vi hư hỏng và xử lý những khu vực không còn đảm bảo trước khi thi công tiếp.

Theo hướng dẫn kỹ thuật của các nhà sản xuất vật liệu chống thấm, lớp phủ hiện hữu cần được kiểm tra độ bám dính; những phần bong lỏng hoặc không đạt yêu cầu cần được loại bỏ trước khi phủ lại.

1.2. Nguyên nhân gây thấm đã được xử lý triệt để hay chưa?

Một lớp chống thấm mới không thể thay thế cho việc sửa chữa nguồn gây thấm nếu vấn đề nằm ở vết nứt kết cấu, đường ống rò rỉ, khe tiếp giáp hoặc hệ thống thoát nước.

Chẳng hạn, nếu sân thượng bị thấm do nước đọng lâu ngày tại khu vực thoát nước bị tắc, chỉ phủ thêm lớp chống thấm mà không khắc phục tình trạng thoát nước có thể chưa giải quyết được vấn đề.

Tương tự, nếu nước xâm nhập qua vết nứt đang tiếp tục phát triển, cần đánh giá và xử lý vết nứt theo tính chất thực tế trước khi lựa chọn hệ chống thấm.

Xác định đúng nguồn thấm và khắc phục nguyên nhân là bước cần thiết trước khi quyết định giữ lại hay thay thế lớp chống thấm cũ.

1.3. Bề mặt nền bên dưới còn đảm bảo không?

Lớp chống thấm có thể vẫn còn một phần trên bề mặt nhưng nền bê tông, vữa hoặc lớp cán bên dưới đã bị rỗ, nứt, bong hoặc suy yếu.

Trong trường hợp này, việc đánh giá không nên chỉ dừng lại ở lớp phủ phía trên mà cần kiểm tra cả chất lượng bề mặt nền.

Những khu vực nền yếu, bong rỗng hoặc không đủ khả năng bám dính cần được xử lý trước khi thi công lớp chống thấm mới. Bề mặt thi công phải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật của hệ vật liệu được lựa chọn.

2. Chống thấm nhà cũ: Khi nào nên giữ lớp cũ, khi nào cần bóc bỏ?

Sau khi kiểm tra hiện trạng, gia chủ có thể cân nhắc hai phương án chính: giữ lại lớp chống thấm hiện hữu để cải tạo hoặc loại bỏ lớp cũ để thi công lại trên nền đã được xử lý.

Mỗi phương án đều có điều kiện áp dụng riêng, không nên lựa chọn chỉ dựa trên chi phí hoặc số lớp chống thấm đang có.

2.1. Trường hợp có thể giữ lại lớp chống thấm cũ và phủ lớp mới

Phương án phủ lớp chống thấm mới trên lớp cũ có thể được xem xét khi hệ chống thấm hiện hữu vẫn còn khả năng đáp ứng yêu cầu làm lớp nền cho hệ vật liệu mới.

Một số điều kiện cần kiểm tra gồm:

• Lớp chống thấm cũ vẫn bám dính tốt, không bong tróc hoặc phồng rộp trên diện rộng.
• Bề mặt không có những khu vực hư hỏng nghiêm trọng hoặc lớp nền bị bong rỗng.
• Nguồn gây thấm đã được xác định và xử lý phù hợp.
• Vật liệu chống thấm mới tương thích với lớp hiện hữu theo hướng dẫn kỹ thuật.
• Bề mặt có thể được làm sạch, xử lý và chuẩn bị đạt yêu cầu trước khi thi công.

Nếu đáp ứng các điều kiện cần thiết, việc giữ lại lớp chống thấm cũ có thể giúp giảm khối lượng tháo dỡ, rút ngắn một phần thời gian chuẩn bị và hạn chế phát sinh phế thải xây dựng.

Tuy nhiên, không nên mặc định rằng mọi lớp chống thấm cũ còn nhìn nguyên vẹn đều có thể phủ thêm lớp mới. Tình trạng bám dính, độ ẩm và khả năng tương thích cần được đánh giá thực tế; một số hệ vật liệu còn yêu cầu thử nghiệm bám dính hoặc sử dụng lớp lót chuyên dụng.

2.2. Trường hợp nên bóc bỏ lớp chống thấm cũ trước khi thi công lại

Khi lớp chống thấm hiện hữu đã xuống cấp nghiêm trọng, việc phủ thêm một lớp mới có thể không giải quyết được những vấn đề tồn tại bên dưới.

Gia chủ nên cân nhắc phương án loại bỏ lớp chống thấm cũ tại những khu vực không đạt yêu cầu, đặc biệt khi xuất hiện các dấu hiệu như:

• Lớp chống thấm bong tróc, phồng rộp hoặc mất liên kết với nền.
• Bề mặt có nhiều vết nứt, hư hỏng hoặc những vị trí từng sửa chữa nhưng tiếp tục thấm.
• Lớp nền bên dưới bị bong rỗng, suy yếu hoặc có dấu hiệu hư hỏng.
• Hệ vật liệu cũ không tương thích với hệ chống thấm mới dự kiến sử dụng.
• Không thể xác định hoặc đảm bảo chất lượng lớp cũ để làm nền cho lớp chống thấm mới.

Lớp chống thấm bong tróc, phồng rộp hoặc mất liên kết với nền.

Trong các trường hợp này, cần loại bỏ những phần không đạt yêu cầu, kiểm tra và sửa chữa bề mặt nền, sau đó mới thi công hệ chống thấm mới theo hướng dẫn kỹ thuật.

Đối với những công trình có lớp chống thấm cũ hư hỏng trên diện rộng, việc bóc bỏ và đánh giá lại nền có thể là phương án cần thiết để tránh tiếp tục thi công trên một lớp vật liệu không ổn định.

3. Quy trình cải tạo cho chống thấm nhà cũ

Dù lựa chọn giữ lại lớp chống thấm cũ hay bóc bỏ để thi công lại, việc cải tạo nên được thực hiện theo trình tự phù hợp với hiện trạng công trình.

Quy trình cải tạo chống thấm nhà cũ

3.1. Khảo sát và đánh giá hiện trạng

Kiểm tra khu vực bị thấm, phạm vi hư hỏng, tình trạng lớp chống thấm hiện hữu và bề mặt nền.

Đồng thời, xác định các yếu tố có thể gây thấm như vết nứt, khe tiếp giáp, khu vực đọng nước hoặc hệ thống thoát nước.

3.2. Xác định phương án xử lý lớp chống thấm cũ

Dựa trên kết quả khảo sát, lựa chọn phương án phù hợp:

• Giữ lại lớp cũ nếu lớp này đáp ứng yêu cầu về độ bám dính, chất lượng và tương thích với hệ mới.
• Loại bỏ những khu vực bong tróc, hư hỏng hoặc không đạt yêu cầu.
• Bóc bỏ lớp cũ trên diện rộng nếu hiện trạng không đảm bảo khả năng làm nền cho hệ chống thấm mới.

Không nên quyết định giữ lại hay bóc bỏ chỉ dựa trên tuổi thọ công trình hoặc số lớp chống thấm đã thi công trước đó.

3.3. Xử lý nguồn thấm và chuẩn bị bề mặt

Đây là công đoạn ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng thi công.

Các vị trí nứt, khe tiếp giáp, khu vực thoát nước và những điểm có nguy cơ xâm nhập nước cần được xử lý theo nguyên nhân thực tế.

Bề mặt thi công cần được làm sạch bụi bẩn, loại bỏ các phần vật liệu yếu hoặc bong lỏng, sửa chữa những khu vực hư hỏng và đáp ứng yêu cầu về độ ẩm, độ phẳng theo hướng dẫn của hệ vật liệu được chọn.

3.4. Lựa chọn và thi công hệ chống thấm mới

Sau khi bề mặt đã được chuẩn bị đạt yêu cầu, lựa chọn hệ chống thấm phù hợp với hạng mục cải tạo.

Cần xem xét các yếu tố như:

• Vị trí thi công: mái, sân thượng, ban công, nhà vệ sinh hay tường ngoài.
• Điều kiện tiếp xúc với nước và thời tiết.
• Loại nền và tình trạng bề mặt hiện hữu.
• Khả năng tương thích giữa vật liệu mới và lớp chống thấm cũ nếu được giữ lại.
• Yêu cầu về lớp lót, gia cường, số lớp và định mức thi công theo tài liệu kỹ thuật.

Không nên tự ý thay đổi quy trình hoặc kết hợp các loại vật liệu khác hệ khi chưa có cơ sở xác nhận tính tương thích.

3.5. Kiểm tra sau thi công

Sau khi lớp chống thấm đạt điều kiện kiểm tra theo hướng dẫn kỹ thuật, cần đánh giá chất lượng bề mặt và các vị trí chi tiết.

Đối với những hạng mục phù hợp, có thể thực hiện thử nước theo phương pháp và thời gian được quy định cho hệ chống thấm.

Chỉ nên chuyển sang công đoạn hoàn thiện tiếp theo khi hệ chống thấm đáp ứng yêu cầu kiểm tra, tránh che phủ quá sớm khiến việc phát hiện và sửa chữa lỗi trở nên khó khăn.

4. Những sai lầm cần tránh khi chống thấm nhà cũ

Trong quá trình cải tạo, một số quyết định tưởng như giúp tiết kiệm chi phí có thể khiến việc xử lý thấm trở nên phức tạp hơn.

4.1. Phủ lớp chống thấm mới lên lớp cũ đang bong tróc

Lớp chống thấm mới không thể khắc phục độ bám dính kém của lớp cũ. Nếu lớp nền bên dưới tiếp tục bong tách, lớp mới có thể bị ảnh hưởng theo.

4.2. Chọn vật liệu mà không kiểm tra tính tương thích

Không phải mọi loại chống thấm đều có thể phủ trực tiếp lên nhau. Việc lựa chọn cần căn cứ vào loại vật liệu hiện hữu, tình trạng bề mặt và hướng dẫn kỹ thuật của hệ mới.

4.3. Chỉ xử lý bề mặt mà bỏ qua nguồn gây thấm

Nếu nước vẫn tiếp tục xâm nhập từ vết nứt, đường ống hoặc khu vực thoát nước, việc cải tạo lớp phủ có thể chưa giải quyết được nguyên nhân gốc rễ.

4.4. Chọn phương án chỉ dựa trên chi phí ban đầu

Phương án có chi phí thi công thấp hơn chưa chắc phù hợp nếu lớp chống thấm cũ không đảm bảo chất lượng. Cần cân nhắc cả khối lượng sửa chữa, điều kiện thi công và nguy cơ phải xử lý lại.

5. Chọn giải pháp chống thấm LEMAN cho công trình cải tạo như thế nào?

Đối với công trình đã qua sử dụng, việc lựa chọn vật liệu chống thấm không nên bắt đầu từ câu hỏi “Sản phẩm nào tốt nhất?” mà cần bắt đầu từ câu hỏi “Hiện trạng công trình đang cần xử lý vấn đề gì?”.

Khi đã xác định được tình trạng lớp chống thấm cũ và nguyên nhân gây thấm, gia chủ có thể cân nhắc hệ vật liệu phù hợp với từng hạng mục.

Trong quá trình lựa chọn nhóm sản phẩm chống thấm LEMAN, cần đối chiếu các yếu tố sau:

• Hạng mục thi công: Công trình cần chống thấm mái, sân thượng, nhà vệ sinh, ban công hay tường ngoài?
• Hiện trạng bề mặt: Lớp chống thấm cũ còn bám dính tốt hay cần bóc bỏ, sửa chữa?
• Điều kiện thi công: Bề mặt có đáp ứng yêu cầu về độ ẩm, độ sạch và khả năng bám dính của vật liệu?
• Yêu cầu hệ thống: Sản phẩm có phù hợp với nền và các lớp vật liệu hiện hữu theo hướng dẫn kỹ thuật hay không?

Việc lựa chọn cần dựa trên thông tin kỹ thuật của từng sản phẩm và điều kiện thực tế, thay vì mặc định một loại vật liệu có thể áp dụng cho mọi hạng mục cải tạo.

Tham khảo quy trình chống thấm sàn mái, sân thượng tại đây.

LEMAN khuyến nghị gia chủ đánh giá kỹ hiện trạng trước khi lựa chọn giải pháp chống thấm mới, nhằm hạn chế xử lý sai phương án và phát sinh chi phí không cần thiết trong quá trình cải tạo hoặc có thể liên hệ LEMAN để được tư vấn và lựa chọn sản phẩm chống thấm phù hợp cho công trình của riêng bạn.

Mai Thảo